Les in rekenen voor dressuurruiters die de top willen behalen

Met veel interesse las ik de column van Emmy De Jeu op de website van de Hoefslag over de aankoop van veulens uit het topsegment en waarin zij dressuurruiters adviseert om elk jaar een goed veulen aan te schaffen.

Als je een veulen van vijftien duizend euro via de veiling aanschaft en de opfokkosten meerekent, kom je uiteindelijk uit op een 3-jarig paard dat tussen de twintig en vijfentwintig duizend euro heeft gekost. Niet verkeerd voor een goed 3-jarig paard?

Ik kan mij in grote lijnen wel vinden in het standpunt van Emmy, maar de econoom die nog ergens ver in mij zit werd er wel door getriggerd. Als je op zoek bent naar dat ene speciale paard, wat is dan de beste strategie? Kun je het beste veulens kopen op de veulenveiling of juist een 3-jarige? Of trouwens, misschien wel geen van beide?

Gokken versus zekerheid

Laten we voorop stellen dat we het hebben over dat je op zoek bent naar een paard voor in de topsport en niet een paard dat een goede ZZ-licht proef kan lopen. Nu zijn die echte toppaarden heel erg schaars en uiteraard voor de meesten van ons niet te betalen. De hele wereld aast op die paarden en zodra het potentieel van toppaarden à la Valegro en Totilas bekend is, betaal je de hoofdprijs.

Ik ga er even vanuit dat je geen tien miljoen euro op je bankrekening hebt staan voor een toppaard, dus dan zul je een andere strategie moeten gaan hanteren wil je toch kans hebben op een goed paard.

Uiteindelijk komt het er op neer dat als je niet het geld hebt liggen om met zekerheid een topper aan te schaffen, dat je dan moet gaan gokken. Dat betekent dat je een paard koopt waarbij het potentieel nog niet zo duidelijk is, zowel voor jou niet als voor de verkoper.

Het paard zou een topper kunnen worden, maar ook middelmatig of zelfs bij de slager kunnen belanden omdat het paard het hogere werk niet aankan (of één van de duizend andere redenen waardoor het paard het niet redt).

Je hebt in zo’n situatie dus eigenlijk minder informatie en dat kan in je voordeel werken, maar ook zeker in je nadeel. Doordat jij dat risisco loopt, is het paard in de aanschaf goedkoper. Valegro was als veulen waarschijnlijk nog goed te betalen, maar naarmate hij ouder werd en zijn potentieel steeds meer aan het licht kwam (en dus minder risico), steeg de prijs daarmee ook.

De vraag is dan dat als je gaat gokken, welke gok geeft je gemiddeld genomen de beste uitkomst, namelijk een talentvol paard voor het hogere werk? De aanschaf van een veulen of bijvoorbeeld een 3-jarige?

Veulen versus 3-jarige

In de column suggereert Emmy dat een veulen van vijftien duizend euro je uiteindelijk in totaal tussen de twintig en vijfentwintig duizend euro als 3-jarige kost en dat dat niet verkeerd is. Dat is inderdaad niet verkeerd, maar wel als dat veulen als jaarling zijn been breekt in een stoeipartij of als 2,5-jarige kissing spines blijkt te hebben. Dan heb je een verlies van vijftien tot vijfentwintig duizend euro.

Bovendien heb je natuurlijk niet de garantie dat als je een veulen van de veulenveiling koopt, dat dit ook een talentvol sportpaard gaat worden. De kans is uiteraard groter dan wanneer je een middelmatig veulen koopt, maar je hebt geen zekerheid.

Als je een 3-jarige koopt, kun je een aantal van die risico’s uitsluiten die ik hiervoor noemde, maar het grootste risico op blessures e.d. loop je alsnog als je met het paard aan het werk gaat. Overigens heb je bij een 3-jarige al wel iets meer informatie over de potentie van het paard en dat wordt in de prijs verwerkt. Al moeten we natuurlijk niet vergeten dat het bij een goed 3-jarig paard ook nog veel kanten op kan gaan wat betreft het potentieel. Er is dus zeker nog veel onzekerheid wat goed uit kan vallen!

Welke van de twee het meest rendabel blijkt te zijn, hangt af van bepaalde gegevens waar ik in ieder geval niet over beschik. Om het rekensommetje volledig uit te kunnen voeren, heb je bijvoorbeeld het percentage nodig van de paarden die de 3-jarige leeftijd niet halen en hoeveel procent van de veulens gekocht op veulenveilingen doorgroeien tot succesvolle sportpaarden.

Als je die gegevens hebt, kun je een sommetje maken en de verwachte waarde van een paard berekenen. Hoe de formule er ongeveer uit zou kunnen zien voor een veulen van de veulenveiling, is als volgt, maar scroll gerust verder als je kriebels krijgt van wiskunde.

[waarde paard als 3-jarige] = – [aanschafprijs] – [kosten opfok] + [%A] * [waarde toppaard] + [%B] * [slachtprijs] + [%C] * [waarde middelmatig paard] + [%D] * [waarde goed paard]

%A = percentage dat het veulen zicht ontwikkelt tot een toppaard. %B = percentage dat het veulen de 3-jarige leeftijd niet haalt. %C = percentage dat het veulen zich ontwikkelt tot een middelmatig paard. %D = percentage dat het paard zich ontwikkelt tot een goed paard.

De formule voor een 3-jarige is bijna hetzelfde, maar daarbij heb je niet de factor dat je paard de 3-jarige leeftijd niet haalt. Als je die factor weghaalt, kun je met enig wiskundig inzicht inzien dat dan de waarde van een 3-jarig paard altijd hoger zal liggen dan wanneer je een veulen aanschaft.

Maarrrr, de vraag is of de percentages ook nog veranderen. Heeft een veulen van 15.000 euro een grotere kans om uit te groeien tot een toppaard dan een 3-jarige van 25.000 euro? En hoe zit dat met de kans om uit te groeien tot een goed paard of een middelmatig paard?

Wat de beste optie is, heeft allemaal te maken met de percentages. Als je daar goed zicht op hebt, kun je voor jezelf het sommetje maken. Wat je in ieder geval wel kunt stellen, is dat het in beide gevallen gokken is. Zeker wanneer je gokt op een onwaarschijnlijke uitkomst zoals het kopen van een écht toppaard.

Dan vraag ik mij vervolgens af hoe verantwoord het is om überhaupt een strategie te hebben op het vinden van dat ene bijzondere paard. Om daar een beter antwoord op te kunnen geven, moeten we het even heel zakelijk gaan bekijken.

Wel een waarschuwing. Als je de kriebels krijgt bij het woord investering in relatie tot paarden, dan adviseer ik je om nu weg te klikken.

Hoe ziet jouw portfolio eruit?

Je zult nu misschien denken: ‘Portfolio? We hebben het toch niet over aandelen?’ Eigenlijk kun je het professioneel investeren in paarden wel een beetje vergelijken met het investeren in aandelen. Je probeert je geld zo in te zetten, zodat het je een zo’n goed mogelijk paard oplevert.

Wat je bij veel bedrijven ziet, is dat ze incalculeren dat het gros van hun investeringen niet rendabel zullen zijn. Dat gebeurt bijvoorbeeld veel bij de investeringen in start-ups.

Vertaald naar de paardensport zou dat als volgt kunnen werken. Je koopt of fokt 10 veulens en weet dat 8 van de 10 veulens niet echt de investering waard zullen zijn. De helft daarvan zal misschien zelfs wel verlies opleveren en de andere helft is ‘mwoah.’

Dan houd je nog twee veulens over, waarvan er één het heel goed doet en één uitzonderlijk goed. Dat uitzonderlijke veulen maakt de andere ‘investeringen’ weer goed.

Daarbij moet je natuurlijk bedenken dat als je zulke investeringen op een verantwoorde manier wilt doen, je goed geïnformeerd moet zijn over de juiste stammen en een heel goed oog moet hebben voor talent. Net als dat als je in aandelen handelt je veel moet weten van de markt en de bedrijven waarin je investeert.
Heb je die kennis en kunde niet, dan kunnen die 10 veulens waarin je investeert zomaar 10 slechte investeringen zijn.

Maar wat gebeurt er als je niet 10 veulens kunt kopen, maar één veulen per jaar? En daarnaast houd je je niet geregeld bezig met het scouten van talent en struin je niet het hele land af naar dat speciale veulen? En heb je niet de kennis en kunde om die topper in de dop te ontdekken?

Hoe groot is de kans dan dat je dat bijzondere veulen aankoopt en een verstandige investering doet?

Hoeveel jaar kost het dan om een paar leuke paarden om je heen te verzamelen?

En daarbij komt ook nog het probleem dat wil je over de lange termijn kunnen blijven investeren in goede paarden, je genoodzaakt bent om je goede paarden weer te verkopen. Maarja, dat goede paard wil je juist behouden. Dilemma! De strategie om in paarden te investeren is dan misschien niet een hele duurzame strategie wil je ze zelf voor de sport behouden.

Modeleer een topruiter

Als je het mij vraagt lijkt het mij een hele moeilijke situatie als je een bijzonder paard wilt bemachtigen met een beperkt budget. Als het mijn doel zou zijn om topruiter te worden, zou ik mijn strategie liever niet willen laten afhangen van zoveel onzekerheden. In feite ben je namelijk aan het gokken.

En gokken kan natuurlijk hartstikke leuk zijn. Elk jaar een veulentje of zo af en toe een leuk jong paard kopen, fantastisch! Maar als ik een topruiter zou willen worden, dan zou ik gaan kijken naar wat de huidige topruiters doen.

Wat doen zij waardoor zij zo succesvol zijn? Wat doen zij waardoor zij tot de top 5 van de wereld behoren? Hoe zijn zij aan hun toppaard gekomen? Hoe zijn zij zo’n goede ruiter geworden? Bij wie hebben ze getraind, bij wie trainen zij nu en wat is hun mindset? Hebben ze hun toppaard als veulen op de veulenveiling gekocht? Of als 3-jarige aangeschaft? Of heeft een sponsor het toppaard ter beschikking gesteld?

Persoonlijk heb ik het idee dat de meeste topruiters afhankelijk zijn van een hele goede sponsor en dat hun toppaarden niet uit hun eigen fokprogramma voortvloeien. Maar er zijn meerdere wegen die naar Rome leiden. Alleen ik zou proberen te leren van de weg die andere topruiters hebben afgelegd.

En zoals Emmy zegt, een goed rekensommetje maken voordat je gaat investeren. En onthoud dat een investering in jezelf, in goede training, misschien nog wel de meeste verantwoorde en duurzame investering is die je kunt doen.

4 antwoorden
  1. Etty de Boer
    Etty de Boer zegt:

    Sterke analyse, Conny!

    Deel je mening dat je beter kunt focussen op het ontwikkelen van je eigen rijden dan ‘gokken’ dat je dat ene absolute toppaard gaat kopen als veulen of drie jarige. Als je zelf een goede/uitstekende/je beste ruiter/amazone wordt dan komen de ‘goede’ paarden vanzelf je kant op tenminste als je (bovengemiddeld) talent hebt. En anders is een gemiddeld goed paard (dus geen absoluut toppaard) misschien ook wel voldoende om heel veel plezier aan de paardensport te beleven.

    Ik denk dat hier het onderscheid tussen amateur en prof ruiter ook speelt. Ik zie wel dat veel sportstallen momenteel investeren in fokkerij door jaarlijks zelf een paar veulens te fokken. Dus niet een veulen aanschaffen zoals Emmy de Jeu voorstelt maar een goede fokmerrie kopen en zelf een veulen fokken. Deze worden dan als 3/4 jarige professioneel opgeleid en verkocht. De prijzen van deze paarden starten in de categorie 10.000-15.000 euro. Ik zie dat inmiddels ook wel als ondergrens om als amateur een voldoende goed paard te kopen.

    Het hangt dus van je eigen ambitie af en uiteraard van je portemonnee. Ik ben wel van mening dat je op de aanschaf van je paard beter niet kunt bezuinigen (wees niet ‘penny wise, pound foolish’) . Een minder goed paard kost in onderhoud immers minstens evenveel dan een correct, goed paard.

    Beantwoorden
  2. Jeanne
    Jeanne zegt:

    We lazen denk ik allebei de column van Emmy en dachten: nou, zo zit het volgens mij toch niet helemaal… Om er vervolgens allebei een blog aan te wijden vanuit het perspectief van een econoom. En eigenlijk allebei op een andere manier tot dezelfde conclusie komen, namelijk dat de rekensom van Emmy niet klopt. Wat zij presenteert als een feit is gewoon een mening. Daarmee doet ze overigens niets ongebruikelijks. Ik zou het leuk vinden als je mijn blog “paardenmeisjes kunnen niet rekenen” eens leest en me laat weten wat je ervan vindt. (http://www.jeannevalk.nl/paardenmeisjes/)

    Beantwoorden
  3. ankie
    ankie zegt:

    Leuk stuk! Ik denk dat Emmy haar verhaal alleen op gaat voor professionals. Wij als amateurs kunnen beter investeren in onszelf en proberen de skills van, het op een verantwoorde wijze opleiden van ons paard, ons eigen te maken. Daarnaast zijn de echte toppers vaak zo sensibel dat ik er niet op weg zou kunnen rijden. Dan maar een gemiddeld paard waar ik iedere dag met plezier op stap.
    En ik las in een artikel dat Carl Hester Valegro als 2,5 jarige kocht voor 3500 euro, of het waar is weet ik niet… Maar daar gaat Emmy haar verhaal dus niet voor op…Talent niet herkend of gewoon ontzettend goed opgeleid?

    Beantwoorden

Trackbacks & Pingbacks

  1. […] elk jaar een veulen van topkwaliteit te kopen, omdat goede 3 à 4-jarige niet meer te betalen is. Paard&Lifestyle reageerde op dit artikel met het advies om te kijken hoe topruiters aan hun paarden komen. Deze […]

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Laat een reactie achter op Jeanne Reactie annuleren

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *