Tong uit de mond: compensatiehouding in het lichaam doorbreken (4)

Natascha van Eijk, zelf bitfitter en behandelt paarden volgens de symmetiemethode, heeft een paard gekocht met een tongprobleem. In deze blogserie neemt ze ons mee in hoe zij bij haar paard PT uitzoekt waar het tongprobleem vandaan komt en of er een oplossing voor is. Lees hier deel 1, 2 en 3.

De vorige keer kwamen we tot de conclusie dat PT’s tongprobleem een lichamelijk probleem is. Ik zal nog even kort herhalen wat de bevindingen waren en wat opviel bij mijn paard PT. Ten eerste, de strakke spieren en de compensatiehouding waarin PT stond bij binnenkomst. Het ontlasten van linksvoor bij het sprongetje over de cavaletti, het tongprobleem en het kort bewegen met de voorbenen.

In de vorige blog heb ik mij meer verdiept in wanneer, hoe en waar PT zijn tong naar buiten steekt, maar nu gaan we de focus leggen op de manier waarop PT compenseert in zijn lichaam. Kunnen we dat doorbreken en leidt dat tot een verbetering in de mond?

PT2

Als we kijken naar de allereerste foto kun je de conclusie trekken dat PT een langere tijd gelopen heeft op de onderlijn. Daarmee bedoel ik de onderhals aandrukken en de rug hol trekken. Dit is een compensatiehouding in die zin dat het niet de meest handige houding is om een amazone of ruiter te kunnen dragen.

Compensatiehouding
Maar wat is compensatie nu precies? Simpel gezegd is compenseren het herstel van evenwicht. Uitval aan de ene kant betekent een extra toegift aan de andere kant. Uitval hoef je niet meteen heel negatief te lezen. Elk lichaam compenseert en het is nu juist zo mooi aan het lichaam dat dat kan. Was dit niet het geval dan zouden we bij het eerste de beste spierpijntje danwel trauma niet meer functioneren.

Wordt de onderhals uitgedrukt dan gaat dat altijd samen met het holtrekken van de rug. In plaats van dat de lange rugspier langer wordt en de core, de spieren die zorgen voor stabiliteit en het sterker maken van de romp, sterker worden, wordt er van de rugspieren een extra inspanning gevraagd. De rugspieren worden in plaats van langer korter en trekken samen om kracht te maken om de ruiter te kunnen dragen.

Dit kun je aan een paard zijn rug altijd goed zien. De paarden die dit doen hebben een scherpe schoft-ruglijn en ontwikkelen geen bespiering naast de schoft. Langdurige compensatie geeft ongemak, onder andere door overbelaste spieren, en geeft uiteindelijk slijtage op gewrichten.

Is het pijn waarom PT in zijn compensatiehouding loopt of is het een gewoonte die is ontstaan in de loop der jaren? Op naar de dierenarts!

Röntgenologisch onderzoek
Op basis van zijn leeftijd en zijn klinische beeld hebben we hem met de voorvoeten en kogels op de foto’s gezet en die waren helemaal goed. Dit tegen verwachting in, want ik begreep bij aankoop dat hij rechtsvoor artrose zou moeten hebben, al waren daar geen foto’s van. Wij hebben het niet gevonden, dus dat was een meevaller.

Omdat PT bij het opzadelen nogal eens vervelend kan doen heb ik ook een foto van de schoft laten maken en van de onderkant hals vanwege de eerder gevonden CTO blokkades. Van de achterbenen hebben we alleen de sprongen op de foto gezet aangezien er geen indicatie was voor foto’s achter.

De uitkomst? Röntgenologisch is PT prima en zit de stijfheid en ongemak dus duidelijk in de zachte weefsels.

Focus op de voorvoeten
Toch gaf het klinisch beeld reden om de voorvoeten te behandelen. Bij de buigproeven van de voorvoeten bleek namelijk dat linksvoor minder was. Dit klopte ook wel bij het beeld van PT over de sprong van de cavaletti waarbij hij linksvoor ontlastte. Tevens hebben we de rug behandeld zodat hij hier geen (compensatie) pijn aan zou hebben en met volle moed ging ik naar huis. Ik was natuurlijk heel benieuwd. Als PT geen gevoelige voorvoeten meer zou hebben en geen compensatiepijn in de rug, zou dan alles veranderen?

PT3

Ik had met dit alles in mijn achterhoofd een megaverbetering verwacht, maar om heel eerlijk te zijn, kwam die niet. PT bleef stijf bewegen en ook bleef hij de rug vasthouden.

Na het behandelen van de voorvoeten en rug hebben we hem 10 dagen in de aquatrainer gezet om de cirkel van het bewegingspatroon te verbreken. Ook in de aquatrainer, die trouwens heel goed werd begeleid, zag je duidelijk dat PT zijn lichaam stijf bleef bewegen ondanks het water. Wel werd hij losser aan de voorkant, maar de rugbeweging bleef hetzelfde.

Het bleef voor PT moeilijk om zijn schoft omhoog te liften. Ik moet zeggen, ik stond al klaar met de handoek om deze in de ring te gooien. Na zoveel weken longeren, werken aan de hand en behandelingen hoop je toch meer verbetering te zien.

Hoefsmid
Toen werd het weer tijd voor de hoefsmid. Ik had de eerste keer een hoefsmid die hem op een ijzer had gezet speciaal om de gewrichten te ontlasten, een ijzer waar hij heel veel goede resultaten mee had. PT stond te ver achterover dus dat er toen iets moest gebeuren was zeker, maar mijn gevoel twijfelde of dit het wel was. Nu na de röntgenfoto’s wilde ik PT toch gewoon weer op een normaal ijzer. De gewrichten zijn tenslotte goed.

Het goede nieuws: sinds deze nieuwe ijzers is PT gaan verbeteren. De laatste keren in de aquatrainer waren ook met dit nieuwe beslag en ging hij al beter. Hij is meer voorwaarts, ik heb zelfs al weer gereden en nu komt het aan op het rijtechnische verhaal.

Als PT spierpijn heeft en wat stijver begint, komt de tong nog naar buiten, maar ik heb ook al meerdere keren gereden met de tong geheel naar binnen. We kunnen nu na maanden eindelijk onder zadel aan de slag. Ik ben benieuwd waar we gaan komen en of we deze stijgende lijn kunnen vasthouden.

Binnenkort komt er een zadelmaker want nu ik weer in het zadel zit moet dat ook goed zijn en ik moet weer met mijn eigen zit aan de slag. Maar we hebben er zin in! Wordt vervolgd.

Goed hoefbeslag is ontzettend belangrijk. Heb jij ook wel eens meegemaakt dat problemen in het lichaam werden opgelost door ander hoefbeslag?

18 antwoorden
    • Natascha
      Natascha zegt:

      Op een gegeven moment was de tong geheel naar binnen, Dat is dus gelukt… Maar helaas geen succes verhaal. Dit hield maar een week of 6 aan, toen begon de tong weer en viel hij weer terug in beweging. Je voelde dit ook enorm in de aanleuning (zwaar op de hand) Hij had vastgelegen en sindsdien zakte hij weer regelmatig door een achterbeen. Na een nieuw bezoek aan de dierenarts kwam naar boven dat hij op beide benen achter niet goed was, maar dat helaas voor ook weer terug bij af was. Kortom een paard met 4 benen kreupel is ook rad. Helaas kwam de pijn en het tongprobleem in dit geval uit de benen.

      Beantwoorden
  1. Mireille
    Mireille zegt:

    Hoi Natascha,

    Wat ben je goed bezig voor dit paard zeg! En fijn dat je al zo’n eind bent opgeschoten met hem!
    Misschien heb je hier wat aan; http://www.arttoride.com
    Deze “methode” ( lees klassieke trainingsmethode) gaat er van uit dat je eerst de complete toplijn traint (gang voor gang, en eerst longeren dan pas met ruiter belasten) voordat je gaat beginnen met rijden.
    Ik train mijn paard ook zo, en zie nu letterlijk dat de rug omhoog komt, bespiering ontstaat op de schoft en alles wat nog moet ontwikkelen!
    En zowel je balans als de hoef problemen kun je zo oplossen! Heel veel succes!
    http://www.yvonhoogervorst.nl Is de nederlandse trainer.

    Beantwoorden
  2. Laura
    Laura zegt:

    Jaaa ik heb ook ervaring dat ander beslag enorm kan helpen! Mijn paard had kleine blokkades die door fysiotherapie en de laatste keer dry needling aardig verdwenen zijn en door ander beslag is hij zo fijn gaan lopen! Ik heb de mazzel dat mijn DA samenwerkt met een goede smid en Fysiotherapeute, als je naar hen toe gaat wordt er door alle drie gekeken hoe je paard beweegt aan de lijn en op het harde, en naar aanleiding daarvan wordt besloten wat er gaat gebeuren. Mijn paard heeft voor nu ijzers zonder lippen en een beetje komvormig gesmeed. Hij loopt nu zo goed, uitstrekken kost hem ook geen enkele moeite meer!

    Beantwoorden
  3. Marian
    Marian zegt:

    Hoihoi, ik ben een trouwe volger van je blogs. Ik heb bewondering voor al je moeite die je erin stopt. Ik heb n vraagje, heb je zijn si-gewrichten al eens laten checken dmv rectaal echo?

    Beantwoorden
    • Natascha van Eijk
      Natascha van Eijk zegt:

      Nee dat heb ik niet gedaan, daar is vooralsnog geen aanleiding voor. Ik heb geen kreupel of ongezond paard gekocht, maar een paard dat vorig jaar nog winst liep in de Z2 en sindsdien een tijdje uit is geweest wegens een jongere opvolger. De tong kwam er bij hun een klein stukje uit. Bij mij was het een hele lap tong en het paard was ook vrij stijf en niet voorwaarts. Alles wat ik nu doe is eigenlijk wat ik bij elk nieuw paard doe en valt voor mij gewoon onder management. Op dit moment loopt hij erg fijn en met de tong het meeste van de tijd naar binnen. Vorige amazone gaf al aan dat als hij recht was en op twee teugels ze het probleem vaak niet meer had. Een geval van rust roest en compensatie van wat ongemakken.

      Beantwoorden
  4. Angela H.
    Angela H. zegt:

    No Feet. No Horse! Paard staat niet voetas, dat is duidelijk te zien op de foto. Een goede hoefsmid, dierenarts en instructeur zou dat direct moeten kunnen zien. Helaas zijn er niet veel dierenartsen, hoefsmeden, fysiotherapeuten e.d. en instructeurs die dit zien! En ook menig hoefsmid bekapt het paard niet voetas, anders zou ik ze niet dagelijks zien. Mijn ervaring als instructrice is dat tongproblemen veelal verdwijnen zodra een paard rechtgericht door zijn lijf kan lopen en ook mentaal goed in balans is. En dus ook minstens in horizontaal evenwicht loopt. Maar omdat te kunnen is correct bekappen en hoefbeslag noodzakelijk. Veel ijzers missen een goed gesmeed opzet. Waardoor het paard niet goed kan afrollen in zijn beweging. Ik heb alleen maar profijt gehad met het breakover beslag, bij paarden die van nature meer over de zijkant willen afrollen. Op de volgende link meer over voetas:
    http://hoofcare.nl/voet-en-beenstanden/ en over hoofcare breakover beslag ( niet verwarren met een gewoon ijzer zonder lip, dit is anders) : http://hoofcare.nl/hoefbeslag/hoofcare-breakover-beslag/

    Beantwoorden
    • Natascha van Eijk
      Natascha van Eijk zegt:

      Klopt deze foto is ook van toen ik hem net kocht en nog voor de eerste keer smid. De eerste smid die ik erbij had was een hoofcare smid en t eerste ijzer een breakover ijzer. Voor dit paard werkte dat juist niet. Was dit een slechte smid? Nee. Is het een slecht ijzer? Nee. Ik heb genoeg paarden erop zien verbeteren. Net als met bitfitten moet je soms de theorie loslaten en gewoon kijken wat werkt voor het individuele geval. Bij dit paard werkt een gewoon ijzer beter. Wellicht gewenning van al die jaren, wellicht heeft de eerste smid met het kapwerk t al dus danig verbeterd. Het is een management proces waar vele dingen tegelijk worden aangepakt. De verandering was t grootst bij de verandering van beslag. Maar we zijn nog lang niet klaar. Het is ook maar een deeltje van de puzzel. Het rechtgericht lopen en het mentaal in balans zijn is waar ik nu mee aan de slag ga. Bedankt in ieder geval voor je inbreng. Ik hoop dat door de blogs er inderdaad meer mensen breder gaan kijken.

      Beantwoorden
  5. Jeroen Duenk
    Jeroen Duenk zegt:

    Hallo Natascha,
    Ik las dat de smid was geweest omdat je paard te ver achterover stond…Dus te laag in de verzen. …ik denk dat dat wel goed is, maar is de teen niet te lang!!
    Je weet dat als de teen te lang is ,hij als het ware op zwemvliezen loopt. Dit geeft ook tevens een verticale scapula beweging.
    Via de omohyoideus krijg je dan al spanning op het hyoidale.
    Ook krijg je Door een te lange teen veel trekkracht op de lamellen van de hoefwand. ..maar ook op de diepe buiger..omdat het te lang kan duren voordat hij afrolt.
    Ik zou een ijzer dan als symptoombestrijding zien….het kan wel hoor..begrijp me niet verkeerd..maar een onderzoek naar de juiste hoefstand zou ook veel kunnen betekenen.
    Paarden die daar gevoelig op zijn kunnen soms ook niet meer lekker voorwaarts zijn.
    Het punt alleen is dat als je hoefstanden gaat veranderen dat dit “soms” gepaard kan gaan met pijn…omdat de voet weer tot leven komt..et komt weer doorbloeding in…maar dan worden de afvalstoffen juist verwijdert, en dat kan middels Door abcessen en hoefzweren gebeuren…Dus pijn…maar wel goed.
    Zoals je dan ook zult weten kan dit spanning veroorzaken in de plexus brachialis…CTO gebied..OAA..etc.
    Je zult alles al wel uitgesloten hebben maar ik wilde je dit toch neg even meedelen.
    Met ons paard gaat het goed sinds jij een ander bitje hebt voorgesteld..nog bedankt daarvoor!
    Gr Jeroen Duenk
    Info@paardensportmassagejeroen.nl

    Beantwoorden
  6. Eva Janssen
    Eva Janssen zegt:

    Bijzonder verhaal om te lezen. Mijn vorige merrie is helaas afgekeurd om verschillende redenen. Echter allemaal kleine mankementen die het grote geheel onbruikbaar maakte voor de sport. Als ik dit dan lees begint het toch te knagen bij mij dat ik haar nog eens door de malle molen wil halen omdat ik haar mis. Ze wordt nu ingezet als draagmerrie voor embryos.

    Helaas ook de financiele middelen niet om haar binnenste buiten te keren terwijl we eigenlijk al weten dat ze lichte kissing spines heeft en lichte hals artrose en last van een gevoelige maag (zweren). Maar ja management. Hadden we haar nog op kunnen lappen? Geen idee.

    Respect voor je inzet.

    Beantwoorden
  7. Jitske vrolijk
    Jitske vrolijk zegt:

    Mooi stuk weer. Ik denk dat veel problemen soms eenvoudig opgelost worden. Mijn merrie heeft geen tongprobleem maar is zeker niet de makkelijkste wat bitten betreft (kleine mond). Maar ik ben er recent weer eens achter gekomen hoe belangrijk de management rondom je paard is. Mijn paard is helaas door een hoefsmid zo kort gezet dat ze stierf van de pijn in haar voeten. We begonnen met metacam, en inmiddels ben ik de but eindelijk aan het afbouwen. We zijn bijna 10 weken verder. Voordat ze weer eens wat mag doen zitten we tegen het nieuwe jaar aan want dan zullen haar hoeven lang genoeg zijn en gecorrigeerd kunnen worden. Als zoiets je overkomt ga je toch nadenken. De kleine signalen die je misschien verkeerd geïnterpreteerd hebt…. En ik ben tot de conclusie gekomen dat mijn paard waarschijnlijk al een lange tijd niet goed op haar voeten stond. Maar doordat ze ook uit haar zadel gegroeid was, is me dat door alle heisa daar omheen niet goed tot mij door gedrongen. Ik kan je zeggen dat ik daar behoorlijk ziek van ben want ik ben zo iemand die juist veel aandacht besteed aan haar management. Maar stiekem heb ik nu ook goede hoop dat mijn merrie straks een stuk makkelijker is met rijden en dat ze niet meer weet waar ze die benen moet laten door gewoon een paar extra centimeters.

    Beantwoorden
    • Natascha van Eijk
      Natascha van Eijk zegt:

      Eenvoudig is t vaak niet. Mensen hopen vaak dat het alleen de hoefsmid is, of de fysio behandeling die t paard weer op de been brengt. Het is echter juist de combinatie van alles tezamen wat je er aan doet wat het verschil maakt.

      Beantwoorden
  8. Margriet
    Margriet zegt:

    Wat een ervaring weer. Ik heb echt ontzettend veel respect dat je aan deze ‘opgave’ begonnen bent!
    Is deel 4 al onderweg? Hier een hele geïnteresseerde meelezer!!!! 😄😄

    Beantwoorden
  9. alice neef
    alice neef zegt:

    Hetzelfde verhaal met mijn paard incl. tongverhaal! Dezelfde oplossing gevonden en nu ook op de rit om de juiste bespiering te kweken.Mooi om te lezen! Succes!

    Beantwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *